«

»

Düzenli Smear Testi Yaşamınızı Kurtarabilir

Rahimağzındaki Anormal Hücreler (Displazi veya SIL)

Rahimağzındaki Anormal Hücreler (Displazi, SIL)

İlk kez 50 yıldan daha önce kullanılmaya başlanmasından beri smear testi (Pap smear testi) rahim ağzı kanseri vakalarını büyük oranda azaltmıştır. Smear testi rahim ağzındaki hücrelerde kansere yol açabilen değişiklikleri bulmak için kullanılır. Çoğu kadın düzenli olarak smear testi yaptırmalıdır.

Smear Testi Nedir?

Rahim ağzı vajinanın en üst kısmındadır. İnce bir doku tabakası ile kaplıdır. Bu doku hücrelerden oluşur. Bu hücreler geliştikçe en dip tabakadaki hücreler yavaşça yüzeye hareket ederler. Bu süreçte bazı hücreler anormal hal alır veya hasar görür. Rahim ağzındaki anormal hücreler kansere yol açabilir. Bu kanser öncesi değişikliklere displazi veya skuamöz intraepitelyal lezyon (SIL) denir. SIL düşük dereceli (hafif displazi) veya yüksek dereceli (orta veya şiddetli displazi) olabilir.

Bazen Pap testi veya servikal sitoloji de denilen smear testi rahim ağzındaki anormal hücreleri saptayabilen basit bir testtir. Kadın-doğum muayenesi ile aynı değildir. Smear testi erken erken tanı ve tedaviye olanak sağlayarak anormal hücrelerin kanserleşmesini önler. Rutin smear testleri anormal hücrelerin gözden kaçma şansını azaltır. Bir smear testinde anormal hücreler bu sefer fark edilmezse bir sonraki smear testinizde görülebilirler.

Rahim ağzı kanserinin ana sebebi insan papillom virüsü (HPV) denilen bir virüstür. HPV’nin birçok tipi vardır. Birkaç tipi rahim ağzı kanserine yol açar. HPV kişiden kişiye cinsel aktivite ile geçer. Genellikle, kadının bağışıklık sistemi virüsü çabucak temizler ve enfeksiyon kendiliğinden geçer. Ancak bazı kadınlarda HPV kalır ve rahim ağzındaki hücrelerde değişikliklere neden olur. HPV bulaşmış olan hücreler mikroskopla anormal olarak görünür ve smear testi ile saptanabilirler. Çoğu zaman bu değişiklikler tedavisiz kendiliğinden geçerler.

Smear Testi Nasıl YapılırSmear Testi Nasıl Yapılır?

Smear testi basit ve hızlı yapılan bir testtir. Yapması bir dakikadan az zaman alır. Kadın muayene masasında yatarken vajinayı açmak için spekulum kullanılır. Bu alet vajinanın üst kısmı ile rahim ağzının açık bir şekilde görülebilmesini sağlar.

Az sayıda hücre bir fırça veya başka bir aletle rahim ağzından alınır. Hücreler bir sıvıya konur ve bir cama yayılmak üzere laboratuara gönderilir. Bazen hücre örneği laboratuara gönderilmeden önce doğrudan cama yayılır. Laboratuarda anormal hücrelerin olup olmadığını görmek için mikroskopla incelenir. Birçok laboratuar örnekleri incelemek için bilgisayar kullanmaktadır.

Smear Testi YapılışıSmear Testi Kimlere Yapılır?

Düzenli smear testi her kadının sağlığının önemli bir parçasıdır. Bunun için aşağıda anlattığımız özel durumlar dışında tüm kadınların düzenli smear testi yaptırmaları gerekir.

Smear Testi Kaç Yaşında Yapılmalı?

Smear testini yaptırmaya 21 yaşında başlamalısınız. Cinsel yaşam başlamış olsa bile 21 yaşından önce smear testi yapılmamalıdır.

Smear Testi Kaç Yılda Bir Yapılır?

Smear testini kaç yılda bir yaptıracağınız yaşınıza ve sağlık durumunuza bağlıdır:

  • Yaşı 30’dan küçük kadınların her üç yılda bir smear testi yaptırmaları gerekir.
  • Yaşı 30 ve üzeri kadınlarda tercih edilen tarama programı her 5 yılda bir HPV testi ile birlikte smear testi yapılmasıdır. HPV testi yapılamıyorsa smear testi 3 yılda bir yapılmaya devam edilmelidir.
  • Aşağıdaki durumlarda yukarıda tarif edilen rutin rahim ağzı kanseri taraması uygun değildir ve daha sık aralıklarla smear testi yapılmalıdır:
    • Orta dereceli veya şiddetli displazi öyküsü
    • HIV enfeksiyonu
    • Bağışıklık sistemi zayıflamış (örneğin organ nakli yapılmış olmak)
    • Doğumdan önce DES maruziyeti

Her 3-5 yılda bir smear testini yaptırma birçok kadının eskiden yaptırdığı yıllık taramalardan bir farklılık gösterir. Ancak çalışmalar, yukarıda anlatıldığı gibi 3-5 yılda bir taranan kadınlarla yılda bir taranan kadınlardaki rahim ağzı kanseri riskinin aynı olduğunu göstermiştir. Dolayısıyla, kadınlarda 3-5 yılda bir tarama güvenli bir seçenektir. Kendi durumunuzu doktorunuzla konuşmanız önemlidir. Smear testi yapılmayacak olsa bile kontrol muayenesi için yılda bir doktorunuzu görmeye devam etmelisiniz.

Smear Testi Kaç Yaşına Kadar Yapılır?

Eğer önceden CIN 2, CIN 3, adenokarsinom in situ veya rahim ağzı kanseri geçirmemişlerse ve geçmiş 10 yılda arka arkaya 3 smear testi veya 2 HPV testi ile birlikte yapılmış smear testi normal çıkmışsa ve en son test geçmiş 5 yıl içinde yapılmışsa 65 yaşından büyük kadınlar smear testi yaptırmayı bırakabilirler.

Rahmi Alınan Kadına Smear Testi Yapılır mı?

Yaşı kaç olursa olsun rahim ağzı alınmış (total histerektomi) kadınlar CIN 2 veya CIN 3 geçirmemiş iseler rutin smear testi yaptırmayı bırakabilirler.

Smear Testi Sonucu Anormal Çıkarsa Ne Yapılır?

Birçok kadında smear testi sonucu anormal çıkar. Anormal bir sonuç sizde kanser olduğu anlamına gelmez. Sadece anormal hücrelerin bulunduğunu gösterir. Anormal hücrelerin kansere dönüşmesi sıklıkla yıllar alır. Hafifçe anormal olan hücreler kendiliğinden bile düzelebilirler.

Anormal bir test sonucundan sonra büyük ihtimalle ilave testler yapılır. Bu test basitçe smear testinin 6 ay veya 1 yıl sonra tekrarlanması olabileceği gibi bir HPV testi veya kolposkopi (biyopsi ile birlikte veya değil) denilen daha ayrıntılı bir inceleme olabilir.

Kolposkopi

Kolposkopi

İlave testlerin sonucu kanser öncesi değişiklikleri gösteriyorsa anormal hücrelerin alınması için bir tedaviye ihtiyacınız olabilir. Tedaviye ihtiyacınız olup olmadığı birçok faktöre bağlıdır:

  • Yaşınız
  • Anormal sonucun çeşidi (hafif, orta veya şiddetli displazi)
  • Anormal hücrelerin ne zamandır mevcut olduğu

Anormal hücreleri temizlemek için birçok yöntem vardır. Doktorunuz sizin özel durumunuz için hangisinin doğru olduğunu sizinle konuşacaktır. Tedaviden sonra geçip geçmediğini kontrol etmek için tekrar test yapılır ve kontroller tamamlandıktan sonra da düzenli smear testleri yaptırmalısınız.

HPV Testi

Yaşınız 30 veya üzerinde ise smear testi ile aynı zamanda kansere neden olan HPV tipleri için de test yaptırmanız önerilir. Yaşı 30 ve üzerinde olan kadınlarda yüksek HPV’ler için test yapılması smear testi sonuçlarınız normal olsa bile sonraki birkaç yıl içinde displazi tanısının konup konmayacağını öngörebilir. Hem smear testi hem de HPV testinin sonuçları normalse sonraki 5 yıl içinde hafif-orta şiddette displazi gelişmesi şansı çok düşüktür. Bu durumda smear ve HPV testlerini 5 yıl boyunca tekrar yapma gereğiniz yoktur.

Bazen smear testi için alınan örnek HPV testi için de kullanılabilir. Bazen iki farklı örnek alınır. Bu doktorunuzun kullandığı smear testi tipine bağlıdır.

Neden 30 yaşın altında HPV testi önerilmediğini merek ediyor olabilirsiniz. HPV enfeksiyonu genç kadınlarda çok sık görülür fakat genellikle kendiliğinden geçer. Genç bir kadında pozitif bir HPV testi sonucu (kansere neden olan HPV tiplerinden birinin olduğunu gösterir) büyük ihtimalle hiçbir tedavi görmeden, kendiliğinden negatifleşir. Bundan dolayı genç kadınlarda rutin HPV testi önerilmez.

Smear Testi Her Zaman Doğru Sonuç Verir mi?

Her laboratuar testinde olduğu gibi smear testinin sonucu her zaman doğru değildir. Bazen aslında hücreler normalken sonuçlar anormal çıkabilir. Buna “yanlış pozitif” sonuç denir. Ayrıca hücreler aslında anormal olmasına rağmen sonuçlar bunları saptamayabilir. Buna “yanlış negatif” sonuç denir. Birçok faktör yanlış sonuçlara neden olabilir:

  • Örnekte yeterince hücre bulunmayabilir.
  • İncelemek için yeterli sayıda anormal hücre olmayabilir.
  • Enfeksiyon veya kan anormal hücreleri gizleyebilir.
  • Vajinal duş veya fitiller anormal hücreleri yıkayıp götürebilir veya seyreltebilir.

Doktorunuz sonuçları kontrol etmek için tekrar smear testi yaptırmanızı isteyebilir. Tekrar test yapılması eğer varsa anormal hücrelerin saptanma ihtimalini artırır.

Sonuç Olarak…

Smear testi rahim ağzı kanserine yol açabilen hücre değişikliklerini saptar. Rutin smear testi yapılması problemlerin erken saptanmasına yardımcı olur. Smear testinde anormal hücreler bulunursa doktorunuz daha ileri tetkik veya tedaviler önerecektir.

İlgili Yazılar:

  1. Anormal Smear Testi Sonucu Gelirse Bilmeniz Gerekenler
  2. LEEP Nedir? Nasıl Yapılır?
  3. Rahim Ağzı Kanseri Erken Teşhis Edilmelidir
  4. Hamilelikte Down Sendromu Testi

Bu yazının kalıcı bağlantısı http://www.canersonmez.com/index.php/2012/06/duzenli-smear-testi-yasaminizi-kurtarabilir/

Bir Cevap Yazın

E-Posta adresiniz yayınlanmayacaktır.